Voeding, bewegen en slaap

 

De Gezonde Schoolkantine

Het programma 'De Gezonde Schoolkantine' biedt praktische informatie en concrete hulpmiddelen waarmee scholen (voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs) aan de slag kunnen om van hun schoolkantine een gezonde schoolkantine te maken.

De bedoeling van de Gezonde schoolkantine is dat leerlingen  gezonde(re) producten kopen in de schoolkantine.

Het programma bestaat uit vier stappen die ondersteund worden met een handleiding, checklists, kantinescan, presentaties en recepten.

  1. Inventariseren: hoe staan we er voor?
  2. Doelen en acties bedenken: wat gaan we doen?
  3. Uitvoeren: zorgen dat er echt iets gebeurt.
  4. Evalueren: hoe is het gegaan en hoe gaat het straks?

De handleiding is te vinden op de website van de Gezonde Schoolkantine.

De GGD Hollands Midden kan ondersteuning bieden bij het opzetten van een gezonde schoolkantine.

De Gezonde Schoolkantine

Weet wat je eet (online lesmateriaal)

In het online lespakket 'Weet wat je eet' leren leerlingen zelfstandig over gezond, veilig en duurzaam eten. Het pakket sluit aan op de kerndoelen voor de onderbouw van vmbo, havo en vwo, en is geschikt voor het mbo. 'Weet wat je eet' is bijvoorbeeld inzetbaar bij de vakken biologie, verzorging en zorg en welzijn of bij de uitvoering van de Gezonde Schoolkantine.

Wat biedt 'Weet wat je eet'?

  • 9 online lessen over gezond, veilig en duurzaam eten.
  • Een speciale praktijkles over voedselverleiding.
  • Keuzevrijheid: kies zelf welke lessen je leerlingen maken.
  • Een optionele eindtoets op twee niveaus: vmbo en havo/vwo.
  • Leerlingen kunnen zelfstandig thuis of in de klas aan de slag.
  • Uitgewerkte ideeën om klassikaal verder te gaan met de stof.

 

Weet wat je eet (online lesmateriaal)

Oudervoorlichting 'Eat, train, study, sleep, repeat'

'Eat, train, study, sleep, repeat' is een oudervoorlichting over puberbrein en voeding, bewegen en slaap. Er wordt ingegaan op de veranderingen in de puberteit zoals de lichamelijke groei, het veranderende bioritme en de ontwikkeling van het puberbrein. De relatie hiervan tot een gezond eet-, beweeg- en slaappatroon wordt besproken.

Vragen die aan de orde komen, zijn:

  • Wat maakt dat pubers zo geneigd zijn om te snacken?
  • Wat voor invloed heeft de omgeving op het eet- en beweegpatroon van jongeren?
  • Hoe komt het dat ze soms niet uit bed te krijgen zijn 's ochtends?

Ouders krijgen adviezen en tips over hoe zij een gezond eet-, beweeg- en slaappatroon kunnen stimuleren bij hun kind.

 

Oudervoorlichting 'Eat, train, study, sleep, repeat'

DOiT (lesmateriaal)

DOiT is een lesprogramma voor het VMBO gericht op gezonde voeding en voldoende lichaamsbeweging. DOiT bestaat uit twaalf theorielessen, vier bewegingslessen en optionele verdiepingslessen verdeeld over twee schooljaren. Het lespakket is lesvervangend voor de bestaande lessen over voeding en beweging en is door docenten verzorging, biologie of LO (lichamelijk opvoeding) zelfstandig uit te voeren.

Het doel van het programma is het tot stand brengen van een blijvende positieve gedragsverandering met betrekking tot voldoende beweging en gezonde voeding. De speerpunten van het DOiT-programma zijn het verminderen van zittend gedrag, het bevorderen van meer lichaamsbeweging, het verminderen van de inname van gesuikerde frisdranken én ongezonde snacks.

In het DO iT lesprogramma wordt gebruik gemaakt van verschillende theorie- en praktijkopdrachten. Bovendien worden ouders actief betrokken. Tijdens leerjaar 1 gaan leerlingen actief aan de slag met hun eigen (on)gezonde gedrag. In het tweede leerjaar voeren leerlingen zelf een onderzoek uit naar de invloed van de omgeving op hun eigen gedrag, zoals het kantineaanbod, sportverenigingen en invloed van de media. Het bijzondere van het DOiT is dat er zowel veel aandacht is voor het maken van individuele keuzes als voor de invloed van omgevingsfactoren, zoals het aanbod in de schoolkantine, mogelijkheden voor meer bewegen buiten schooltijd en betrokkenheid van ouders.

DOiT (lesmateriaal)

Krachtvoer

Krachtvoer is een lespakket over voeding voor de lessen verzorging of biologie in het leerjaar 1 en/of 2 van het VMBO. Leerlingen van deze leeftijd worden steeds onafhankelijker en willen hun eigen keuzes maken, ook als het gaat om voeding. Om het voedingsgedrag van jongeren te veranderen is het dan ook heel belangrijk om aan te sluiten op hun eigen voedingspatroon en hun persoonlijke voorkeuren. Krachtvoer maakt jongeren op een niet belerende manier bewust dat kiezen voor gezonde voeding niet iets is voor softies, maar ook erg cool kan zijn. Omdat leerlingen graag praktisch bezig zijn, wordt er veel nadruk gelegd op het oefenen van praktische vaardigheden.

Krachtvoer

(Les)materialen over voeding en bewegen

Het documentatiecentrum van GGD Hollands Midden beschikt over diverse materialen die gebruikt kunnen worden als aanvulling op de uitgebreide lesmethoden. Dit zijn:

  • dvd's;
  • boeken met achtergrondinformatie;
  • boeken met lessuggesties.

Klik hier voor het overzicht van aanvullende (les)materialen over voeding en bewegen.

De materialen zijn te leen bij GGD Hollands Midden.

 

(Les)materialen over voeding en bewegen

Gastlessen Schooldiëtist

De gastlessen zijn erop gericht, om jongeren bewust te maken van hun voeding en hun kennis over voeding te vergroten. Zodat zij betere keuzes maken en gezond eten.

Het voedingspatroon van jongeren in de leeftijd van 12 t/m 18 jaar wordt niet meer alleen bepaald door de gewoontes thuis, maar vooral ook door de vriendengroep (de peer-group) waartoe zij behoren. Ze staan open voor informatie, als deze aansluit bij hun belevingswereld. Lessen over bijvoorbeeld frisdranken en tussendoortjes en over voeding en eetstoornissen maken hen enthousiast en nieuwsgierig. Ze leren dat gezonde keuzes maken niet moeilijk hoeft te zijn en ook door de groep gedragen kan worden.

Gastlessen Schooldiëtist

Inloopspreekuur Schooldiëtist

Het inloopspreekuur biedt aan jongeren in het voorgezet onderwijs de mogelijkheid om individueel of in kleine groepjes vragen te stellen over voeding, gezondheid en gewicht. Het spreekuur kan specifiek worden aangeboden aan klassen, die een bepaalde les over voeding gehad hebben. Maar het kan ook "los" worden aangeboden.
Het kan gaan om korte vragen, maar ook om uitgebreide (dieet)advisering, op verwijzing van een arts.

Een inloopspreekuur blijkt voor jongeren een laagdrempelige manier om antwoord te krijgen op voedingsvragen. Jongeren durven in de klas niet altijd de vraag te stellen, waarmee zij zitten, maar zijn wel geïnteresseerd in specifieke onderwerpen binnen de voeding.

Inloopspreekuur Schooldiëtist

Ouderavond Gezonde Voeding

De ouderavond is erop gericht om ouders te informeren over het thema gezonde voeding. Onderwerpen zoals dagelijks ontbijten of het omgaan met frisdranken (of alcohol) en tussendoortjes, kunnen aan de orde komen. Ook wordt besproken hoe ouders het eetgedrag van hun kind positief kunnen beïnvloeden, o.a. door bewust in te kopen en regels te stellen aan bezoek van (sport/school-)kantine of supermarkt.

Het eetgedrag van jongeren wordt door allerlei factoren bepaald, ook de ouders spelen er een rol in. Jongeren zijn afhankelijk van de inkoop door hun ouders, maar de ouders laten ook voorbeeldgedrag zien. Als ouders bewust met hun voeding omgaan en goede keuzes maken, is de kans op een gezond eetgedrag bij hun kinderen groter.

Ouderavond Gezonde Voeding

Charge Your Brainzzz (lespakket over slaap)

Met het lespakket Charge Your Brainzzz leren jongeren over het belang van slaap voor gezonde hersenen en worden zij gestimuleerd hun eigen slaapgedrag te verbeteren. Het lespakket sluit aan bij het tweede leerjaar van biologie, maar kan bijvoorbeeld ook tijdens mentoruren worden ingezet. 

Wat biedt Charge Your Brainzzz?

  • 3 lessen van 45 minuten
  • docentenhandleiding
  • 4 animaties, 3 om in de klas te tonen en 1 op de website en als huiswerkopdracht
  • materiaal voor activerende werkvormen, om zelf uit te printen (2 versies: vmbo-t en havo/vwo)
  • de serious game Charge Your Brainzzz: The game als huiswerkopdracht
  • toegangscodes voor extra functionaliteiten in de serious game
  • de website chargeyourbrainzzz.nl met informatie voor leerlingen, ouders en docenten
  • afsluitende quiz (2 versies: vmbo-t en havo/vwo)

Aanvragen

Na registratie op de website chargeyourbrainzzz.nl ontvangt u gratis alle benodigde lesmaterialen en de docentenhandleiding. Elke docent die met het lespakket wil werken, moet zich persoonlijk aanmelden.

Charge Your Brainzzz (lespakket over slaap)

Uitleg over de verschillende pijlers

Beleid en regelgeving

Afspraken, regels, protocollen en de handhaving daarvan.

Signaleren

Vroegtijdige signalering van bekende risicofactoren bij individuele leerlingen.

Schoolomgeving

Fysieke en sociale omgeving van leerlingen en schoolpersoneel.

Gezondheids-educatie

Het aanbieden van informatie en voorlichting over gezondheid aan leerlingen.